Chủ Nhật, 6 tháng 10, 2013

Lãng phí thực phẩm sáng kiến - mối đe dọa cho môi trường.

Học trò Trường Tiểu học Sảng Ma Sáo (Bát Xát, Lào Cai) dù được cải thiện hơn một chút với cơm và cá khô kho mặn chát, thì vẫn vững chắc bữa ăn của các em không thể nào bảo đảm dinh dưỡng

Lãng phí thực phẩm - mối đe dọa cho môi trường

Nếu sử dụng không hợp lý các nguồn thực phẩm không chỉ tác động đến môi trường, mà còn phí phạm trong quờ chuỗi sản xuất và tiêu thụ thực phẩm. Nguồn thực phẩm bị bỏ phí không chỉ ở khâu sử dung, mà còn chính từ sự mất mát ở nguồn cung cấp ban đầu. Đồng thời, nhiều thực phẩm bị thối rữa, phát thải khí mêtan, ảnh hưởng đến môi trường.

Tại các bữa tiệc, đặc biệt là các bữa tiệc cưới giờ (ở nhà hàng cũng như tại gia đình), hầu hết khách chỉ ăn uống sơ sài, mâm cỗ vẫn còn nguyên. Với nuốm duy trì sự sống cho 7 tỉ người trên toàn thế giới, FAO ước tính khoảng 1/3 sản lượng thực phẩm toàn cầu hoặc là bị vung phí hoặc bị mất mát.

Một số liệu mà Viện Dinh dưỡng quốc gia vừa ban bố: Gần 21% con nít vùng nông thôn bị suy dinh dưỡng - tỉ lệ này cao gấp đôi so với trẻ mỏ thị thành. Tại các nước phát triển, cung vượt qua cầu, dân cày thường sinh sản nhiều hơn lượng hàng hóa cấp thiết để phòng tình trạng thiếu hụt do thời tiết xấu, vận tải khó khăn… Tại các nước đang phát triển- trong đó có Việt Nam, thực phẩm mất mát bắt nguồn từ tình trạng yếu kém của hạ tầng, kỹ thuật.

Do lộn lạo giữa các thành phần vô cơ, hữu cơ, việc xử lý rác càng gặp nhiều khó khăn và tái chế rác lại càng khó khả thi. Điều này dẫn đến lượng lương thực không nhỏ bị thất thoát ngay trên đồng ruộng.

700m 3 nước rỉ rác. Các nghiên cứu mới đây cho thấy, 70% duyên cớ các ca mắc ung thư ở nước ta là do chế độ ăn uống không đảm bảo.

Ngay ở Arab Saudi- nơi được xem là “sống trên tiền” nhờ nguồn tài nguyên dầu mỏ lớn nhất thế giới- các quán ăn cũng bắt đầu vận dụng hình thức phạt tiền những khách hàng bỏ phí thức ăn.

Hiện nhiều cửa hàng ăn trên thế giới đã đưa ra lời cảnh báo nếu khách hàng gọi quá khả năng dùng bữa của mình, tùy theo mức độ thức ăn thừa, sẽ bị phạt tiền. 000 trẻ thơ dưới 5 tuổi chết mỗi ngày vì đói.

Nhiều người cũng cảm thấy tiếc khi thức ăn bị bỏ đi, nhưng vì thể diện, vì người khác nhìn vào nên cố tình gọi lượng thức ăn dôi thừa. Theo Tổ chức Nông-Lương Liên Hợp Quốc (FAO), mỗi năm có 1,3 tỉ tấn lương thực bị phao phí. Một thân phụ Trường TNCS Mường Lạn (huyện Mường Ảng, Điện Biên) cho biết, phần nhiều bữa ăn của các em học sinh tại trường chỉ có gạo trắng và muối.

Với Việt Nam, chưa bao giờ người dân hoang mang như lúc này khi cứ mỗi ngày trôi tương hỗ thêm một vụ thực phẩm “bẩn” bị lột trần: Rau bẩn, bún bẩn, sữa bẩn, thậm chí gạo cũng không là ngoại lệ. Đây là nghịch lý đau lòng giữa việc phung phí thực phẩm ở đô thị và thiếu thực phẩm ở nông thôn.

Bít tất những thức ăn thừa này đều được xử lý một cách đơn giản nhất là… bỏ vào thùng rác. Dùng phí phạm thực phẩm đang trở thành một thực tại đáng buồn ở các đô thị, những nơi kinh tế phát triển, người dân thừa thãi nguồn thức ăn. Hệ quả tất yếu là. Song song, cứ 7 người trên thế giới có 1 người đói và hơn 20.

Và những hệ lụy  phí phạm thực phẩm không chỉ gây tốn kém cho các gia đình, khiến nhiều người thiếu hụt thức ăn mà nó còn làm ảnh hưởng đến môi trường. Một ví dụ về sự ô nhiễm môi trường đang tác động trái lại đến nguồn tài nguyên, gây hại cho sức khỏe của chính người dân: Tại bãi rác Nam Sơn (Sóc Sơn, Hà Nội), mặc dầu là nơi có công nghệ xử lý rác tiền tiến nhất phía Bắc, song vẫn không xử lý nổi những rác thải hữu cơ (thực phẩm thừa).

Làng nhàng mỗi ngày, bãi rác Nam Sơn nảy sinh hơn 1. Trong khi đó, tại nhiều khu vực miền núi, khu vực nông thôn, người dân- đặc biệt là trẻ mỏ, lại rơi vào cảnh thiếu thực phẩm nghiêm trọng. Không khó khăn gì để bắt gặp những hình ảnh về sự hoang thực phẩm của người dân. Không chỉ các em học sinh, mà ngay bữa ăn của những cha vùng cao cũng khôn xiết thiếu thốn. Và theo đó, tác động ngược lại đến chính sức khỏe của người dân như đối mặt với nguồn nước ô nhiễm, không khí ô nhiễm và cả không gian ô nhiễm cũng không là ngoại lệ.

Các em đành cải thiện bữa ăn bằng cách trồng thêm rau hoặc xách thêm ít cơm, thức ăn tự kiếm được hoặc từ nhà mang đi. Người dân đang tự hủy hoại sức khỏe của chính mình mỗi ngày khi sống trong bầu không khí ô nhiễm, dùng nguồn nước đang ngày càng đi xuống về chất lượng và ăn những thực phẩm ảnh hưởng trực tiếp từ nguồn đất ô nhiễm và các hóa chất độc hại. Nước ta là một nước sinh sản nông nghiệp, là một trong những nước xuất khẩu nông sản hàng đầu trên thế giới nhưng hồ hết việc sinh sản vẫn còn thô sơ.

Tại Hồng Kông, mỗi món ăn đã gọi ra nhưng không dùng hết, khách hàng phải trả thêm 1,5 đôla Hồng Kông.

Trong đó, chất thải thực phẩm là một nguồn thải đồ sộ đối với tài nguyên tự nhiên và gây ra các tác động tiêu cực về môi trường. Ở Việt Nam, hơn một nửa trong số 16 lưu vực sông lớn đã từng bị thiếu nước trầm trọng.

Ảnh: Dương Hà Trong khi đó, số người bị đói và chết vì thiếu lương thực là con số không nhỏ.

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng, lãng phí lương thực cũng chính là vung phí các nguồn tài nguyên thiên nhiên, song song gây ra những ảnh hưởng tiêu cực đến môi trường.

Khối lượng này tương đương với giá trị sản xuất được của khu vực Châu Phi cận Sahara. Chẳng những thế, phung phí thực phẩm còn làm hủy hoại chính môi trường sống của con người. Để sinh sản được 1kg gạo tốn hơn 1. Theo tính nết, lúa là cây trồng rất khát nước. Nhiều người vẫn cho rằng, ô nhiễm môi trường vốn là hậu quả nặng nề của việc thương mại hóa, sản xuất… Song ngoài những hoạt động mang tính vĩ mô này, việc phung phá lương thực mỗi ngày- được thải ra môi trường của chính từng người dân- đang trở thành một đe dọa mới cho môi trường sống và cho chính bản thân người dân.

Nếp xấu  Mới đây, Ngày Môi trường thế giới 2013 lựa chọn chủ đề về lãng phí thực phẩm để báo động nạn ô nhiễm môi trường. Để mặc cho rác thải hoành hành, thấm ngược vào nguồn nước ngầm, nguồn đất và chính người dân gánh chịu hậu quả.

Tại các quán cơm, không ít người gọi suất cơm nhưng chỉ ăn hết một nửa, thậm chí chút xíu rồi bỏ. Để bữa ăn có chất đạm, những đay nơi đây phải bắt nhái, nòng nọc, ve sầu… về “cải thiện”.

Vòng quẩn giữa ô nhiễm môi trường và thực phẩm bẩn, thành ra, vẫn luôn là cuộc đua chưa hề có điểm dừng! Chương trình Lương thực thế giới (WFP) đã thành lập tổ chức đặc biệt, mang tên “Cứu nguy lương thực” (Save Food) và kêu gọi các quán ăn áp dụng những biện pháp hạp để sao cho thức ăn không bị phí phạm quá quắt như bây giờ và bước đầu đã thu được thành công.

T. Một số nước khác ở Châu Âu- trong đó có Bồ Đào Nha, cũng đang áp dụng mức phạt tương tự. Cơ sở chế biến, đóng gói và kho chứa thực phẩm không đủ sức bảo quản thực phẩm tươi ngon lâu, đường sá đi lại khó khăn… cũng là nguyên nhân đã khiến một lượng lớn thực phẩm bị bỏ lại trên đường từ cánh đồng tới người tiêu dùng.

Theo đánh giá của Cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường - Bộ Công an, Việt Nam là một trong những nhà nước có tỉ lệ người mắc và tử vong do bệnh ung thư cao hàng đầu thế giới.

Đáng buồn hơn, sự hoang toàng này thỉnh thoảng phát xuất từ chính ý thức của người dân. H. Mới đây, một số tờ báo viết về cuộc sống của những đay đả mầm non ở huyện xã Sơn Thủy, huyện Quan Sơn, Thanh Hóa.

Bữa cơm chỉ có cơm trắng và cá khô kho mặn chát của học sinh ở huyện Bát Xát, Lào Cai. 000 người. Trong 1 giây, 1ha lúa cần lượng nước tương đương nước sinh hoạt cho 1. Việc sinh sản ra nguồn lương thực, thực phẩm không chỉ tốn nhân công mà còn phải dùng các chất hóa học, thuốc trừ sâu, phân bón… hoang phí thực phẩm đồng nghĩa với việc vung phí những chí phí cho sinh sản, nhiên liệu trong quá trình vận chuyển.

Nếu chúng ta mỗi người chỉ để phí phạm một bát cơm, sẽ phung phí cả một nguồn tài nguyên không nhỏ. Ngay cả khi đi ăn tiệc buffet, một Thói quen khó bỏ của khá đông người là lấy thức ăn nhiều hơn lượng thân mình có thể hấp thu, sau đó bỏ lại. Đấy là chưa kể phân bón, thuốc bảo vệ thực vật và nhất là công sức của dân cày.

Theo Viện Công nghệ sinh vật học và Công nghệ thực phẩm - Đại học Bách khoa Hà Nội, nguồn rác thải lộn lạo trên không chỉ gây ô nhiễm môi trường mà còn là nguyên do gây nên nhiều dịch bệnh.

Chưa kể, các loại nước rỉ rác nảy sinh cũng là nguy cơ gây ô nhiễm trầm trọng, nếu không có công nghệ xử lý hiệu quả.

Tỉ dụ, một cửa hàng ăn ở thủ đô của Litva, nếu khách hàng để thừa đồ ăn quá nhiều sẽ bị trả gấp đôi số tiền ghi trong hóa đơn. 400 lít nước. Còn tại một số quán ăn ở Mỹ, nếu số thức ăn bỏ phí đủ mức chịu phạt, khách hàng sẽ phải trả thêm 30% giá trị bữa ăn.

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét